بادهای هرمزگان، نام این بادهای محلی و خصوصیاتشان چیست؟ این بار در سایت کلوت از بادهای محلی در استان هرمزگان میگوییم.
تعریفی از باد و طوفان
به حرکت طبیعی هوا که به دلایل متفاوتی روی میدهد باد میگویند. بادها انواع مختلفی دارد و به نامهای گوناگونی در مناطق دنیا شناخته میشوند. انواعی که علاوه بر نامهای کلی در مناطق مختلف و محلی نیز به نامهای گوناگونی از آن برمیخوریم.
به صورت کلی از اختلاف فشار روی داده در جو یک منطقه که از اثر اختلاف دما ایجاد میشود، باد ایجاد میشود. این اختلاف فشار به ایجاد بادهای مختلف با سرعتهای متفاوت منجر میشود، از تندباد تا نسیم، طوفان و گردباد همگی به نوع این اختلاف فشار و ایجاد باد در یک منطقه و اقلیم بستگی پیدا میکند.
طوفان با وضعیت آشفته باد در یک منطقه شروع میشود و با باد شدید، گردباد، تگرگ، رعد و برق، بارش شدید باران یا برف، حتی بارش یخ و یا گرد و غبار و بلند شدن شن در آسمان (هبوب) همراه است. در ایجاد طوفان، مرکز کم فشار در یک منطقه را سیستمی پر فشار محاصره میکند که خود عامل ایجاد بادهای قوی و ابرهای طوفانی است که در مناطق بیابانی با بالا آمدن هوای گرم از زمین داغ باعث ایجاد گرد خاک و گردباد و طوفان شن میشود.
منشا بادهای هرمزگان و همینطور جهت آنها انواع مختلفی دارد که به باد شمالی، سهیلی، نشی، قوس، غربی، شرجی، لوار و بحری تقسیم شدهاند. شناختن بادهای هرمزگان توسط دریانوردان و کسانی که در این صنعت مشغول بکار هستند و همینطور بر روی زندگی مردم عادی منطقه ساحلی به خصوص کسانی که در جزیرهها زندگی میکنند تاثیر گذار است.
بادهای هرمزگان و انواع بادهای محلی در این استان
باد شمال بادی است که همانطور که از نام آن پیدا است از شمال شروع شده و جهت آن رو به جنوب است. باد شمالی نشاندهنده شروع هوای سرد و تغییر فصل در نیمکره شمالی زمین است. (برعکس آن در نیمکره جنوبی به مانند جنوب استرالیا باد شمال، یک باد گرم است که اغلب سبب آتش سوزیها در آن منطقه میشود)
باد سهیل یکی از بادهای بسیار معروف در جنوب ایران است که از اواخر شهریور ماه شروع به وزش میکند. این باد نیز همانند ناماش با پیدا شدن و طلوع ستاره سهیل از جنوب شرق به شمال غربی در جریان است. باد سهیلی یک باد تابستانی و گرم است که در رسیدن خرما در نخلستانها بسیار مورد اهمیت است.
باد بحری در زمستان نسیمی را از دریا به ساحل میآورد که همراه خود بارندگی خفیفی را معمولا به همراه دارد و از سمت شمال غرب شروع میشود.
باد لوار که به نام تش باد (آتش باد) نیز مشهور است از سمت جنوب غربی از بیابانهای عربستان شروع میشود که بادی گرم بوده و از تیرماه تا شهریور در فصل تابستان ادامه دارد. این باد به مناطقی که از ساحل نیز دور هستند نیز میرسد و در صورت مواجهه مستقیم، علاوه بر سوختن سرشاخه درختان، باعث سوختن پوست انسان در صورت واجهه با آن به مدت طولانی خواهد شد.
باد قوس یا کوش بادی است که در زمستان از شرق به غرب میوزد و با بارش زیاد باران همراه است.
باد شرجی در تابستان به عنوان بادی نامطلوب مشهور شده که از سمت دریا با رطوبت فراوان آب دریا همراه میشود. این باد معمولا با ابر و مه همراه است و در برخی نقاط بارش باران را همراه دارد. رطوبت و شرجی هوا از این باد میباشد.
یکی از بادهای هرمزگان باد نشی (نعشی) بادی است سرد و طوفانزا که در فصل زمستان از سمت شمال شرق به جنوب غربی جریان دارد و به خصوص در سمت تنگه هرمز و جزیره هرمز به صورت پیوسته بین ۲ تا ۵ روز جریان دارد. این باد سبب اخلال در رفت و آمد قایقها و تردد بین جزیرهها میشود.
باد غربی بر خلاف نامش از سمت جنوب به شمال در جریان بوده و بادی است که در فصل بهار از نیمه فروردین تا اوایل تابستان جاری است.
باد شمال از بادهای مهم در سواحل هرمزگان است. این باد به مدت ۹ ماه از سال به موازات خط ساحلی شمالی در خلیج فارس جریان دارد که در فصل تابستان با گرد و غبار شدید همراه میشود. جهت آن بر خلاف نامش در تابستان از غرب به شرق یا از جنوب غربی به شمال شرقی است. این باد در زمستان با هوای سرد همراه بوده اما دوام کمتری دارد.
البته بادهای دیگری نیز به جز بادهای محلی در استان هرمزگان وجود دارد که به مانند باد عقرب، باد کوش و باد عیوقی هم برای دریانوردان مهم است که هرکدام بر اساس جهت جغرافیایی، دما، سرعت و زمانی که میوزند نامگذاری شدهاند. از باد لیمر نیز که بادی است در منطقه استان بوشهر قبلا در کلوت گفتهایم که میتوانید در این لینک + از آن بخوانید و به آگاهی برسید.
